Luân Hồi Tái Sinh Và Giải Thoát

Các bạn !!!

Và, mình cũng vừa nhận được một số thắc mắc của bạn đọc có tên là Đoàn ở Quảng Ngãi... Nội dung như sau:

Chào Trung Tâm, chào Thầy,

Con biết chuyên mục này qua một anh đồng nghiệp, với tâm cầu Đạo nhưng vẫn chưa thấy đủ sáng Con Đường để tinh tấn không thoái chuyển.

Hi vọng Thầy có thể giải đáp một số gút mắc của con. Con thành kính cảm ơn ạ.

1. Trong Vòng Luân Hồi theo Nhân Duyên thì chúng ta trầm luân, trôi nổi tái sinh nhiều kiếp, nhiều cõi, nhiều xác thân.

1.1. Vậy nếu hiểu vậy thì ở khía cạnh nào đó chúng ta Bất Tử là đúng hay sai?

1.2. Có trường hợp nào chúng ta không còn được Tái Sinh nữa. Có thể hiểu rộng ra là “Hoàn Toàn Chết Đi” hay không? (em không có ý đề cập đến Giác Ngộ − Giải Thoát trong câu hỏi này)

1.3. Thức là sản phẩm cuối cùng của tiến trình Ngũ Uẩn. Chúng ta thường hay nói cái gì Tái Sinh, thì em hiểu chính là cái Thức này thuận theo nhân duyên mà Tái Sinh. Vậy Thức của Bậc Giác Ngộ Rốt Ráo và Phàm Phu khác nhau ở chỗ nào, giống như là 1 ly nước trong và 1 ly nước màu hay sao? Sau khi đã Giác Ngộ Rốt Ráo thì Thức của các Bậc ấy sẽ như thế nào? Vẫn còn đó nhưng an định trong sạch hay là không còn Thức Riêng nữa, hoà vào sự to lớn vô tận bản nguyên.

2. Chúng ta thường sống trong mê lầm, ảo tưởng rồi từ đó mà khổ. Sau đó nhờ giác ngộ sự thật, mà được giải thoát khỏi những đau khổ do mê lầm trước đó tạo ra. Đây đã được gọi là “Giác Ngộ Rốt Ráo” chưa?

2.1. Đối với 1 vị Giác Ngộ Rốt Ráo, thì cuộc sống của họ tiếp theo sẽ trông như thế nào? 

2.2. Có cái gọi là “Giải Thoát Hoàn Toàn” không? Ý ở đây là Giải Thoát hết thảy như Vô Minh, Tam Giới, 12 Nhân Duyên, tiến trình Ngũ Uẩn...

Hi vọng đủ nhân duyên để nhận được câu trả lời của Thầy!

26/11/2025 − 14:47:58 − Đoàn − Quảng Ngãi.

Bạn Đoàn và độc giả thân mến !!!

Sau đây, Lý Tứ xin được trả lời các câu hỏi của bạn:

- Hỏi:

1. “Trong Vòng Luân Hồi theo Nhân Duyên thì chúng ta trầm luân, trôi nổi tái sinh nhiều kiếp, nhiều cõi, nhiều xác thân.

1.1. Vậy nếu hiểu vậy thì ở khía cạnh nào đó chúng ta Bất Tử là đúng hay sai?”

- Trả lời:

Giống như có người trồng một cái cây, về già cây này cho quả, quả chín rơi xuống đất còn cây thì chết theo quy luật... Sau một thời gian, hội đủ nhân duyên thời tiết, quả ấy lại lên mầm rồi thành một cây khác... Cứ thế... Cứ thế...!!! Mình xin hỏi bạn Đoàn: “Ở khía cạnh nào đó, ta có thể gọi cái cây này là bất tử hay không” ??? Gọi như thế đúng hay sai ???

- Hỏi:

1.2. “Có trường hợp nào chúng ta không còn được Tái Sinh nữa. Có thể hiểu rộng ra là “Hoàn Toàn Chết Đi” hay không? (em không có ý đề cập đến Giác Ngộ − Giải Thoát trong câu hỏi này)...”

- Trả lời:

Mình thật sự không biết!!! Nhưng theo thuyết luân hồi của nhà Phật thì không có chuyện đó...!!!

- Hỏi:

1.3 “Thức là sản phẩm cuổi cùng của tiến trình Ngũ Uẩn. Chúng ta thường hay nói cái gì Tái Sinh, thì em hiểu chính là cái Thức này thuận theo nhân duyên mà Tái Sinh. Vậy Thức của Bậc Giác Ngộ Rốt Ráo và Phàm Phu khác nhau ở chỗ nào, giống như là 1 ly nước trong và 1 ly nước màu hay sao? Sau khi đã Giác Ngộ Rốt Ráo thì 
Thức của các Bậc ấy sẽ như thế nào? Vẫn còn đó nhưng an định trong sạch hay là không còn Thức Riêng nữa, hoà vào sự to lớn vô tận  bản nguyên.”

- Trả lời:

Bậc giác ngộ gọi là Trí...!!! Phàm phu gọi là Thức...!!! Giữa Trí và Thức khác nhau ở chỗ:

- Trí: Sáng suốt, giải thoát, an vui, v.v... Giống li nước hoàn toàn tinh khiết...!!!

- Thức: Mờ tối, cột trói, phiền não, v.v... Giống như li nước bị nhiễm ô nặng nề...!!!

- Bạn viết: “Hoà vào sự to lớn vô tận bản nguyên.” ??? Câu này khó hiểu quá...!!! Theo mình biết thì, khi Thức đã chuyển thành Trí, nó chẳng hoà vào đâu hết...!!!

- Hỏi:

2. “Chúng ta thường sống trong mê lầm, ảo tưởng rồi từ đó mà khổ. Sau đó nhờ giác ngộ sự thật, mà được giải thoát khỏi những đau khổ do mê lầm trước đó tạo ra. Đây đã được gọi là “Giác Ngộ 
Rốt Ráo” chưa?”

- Trả lời:

Chưa !!!

- Hỏi:

2.1. “Đối với 1 vị Giác Ngộ Rốt Ráo, thì cuộc sống của họ tiếp theo sẽ trông như thế nào?”

- Trả lời:

Bình thường... Không tầm thường, cũng chẳng phi thường...!!!

- Hỏi:

2.2. “Có cái gọi là “Giải Thoát Hoàn Toàn” không? Ý ở đây là Giải Thoát hết thảy như Vô Minh, Tam Giới, 12 Nhân Duyên, tiến trình Ngũ Uẩn...”

- Trả lời:

Có!!! “Giải thoát hoàn toàn” là một trong những mục tiêu của Phật đạo...!!!

Hi vọng, những trả lời vừa rồi, có thể giúp Đoàn và mọi người giải toả những thắc mắc đã nêu...!!!

Chúc các bạn an vui, tinh tấn...!!!

Rất mong nhận được những câu hỏi lí thú, bổ ích từ mọi người...!!!

LÝ TỨ